Een Boeddha uit de laat-hellenistische site Fayaz Tepe (Nationaal Museum van Oezbekistan, Tasjkent)

De voorsocratici (11): Parmenides, Heraclitus en Boeddha

26 februari 2021

[In deze serie behandelen we de belangrijkste voorsocratische filosofen. Deze eerste Griekse filosofen worden ook wel ‘de natuurfilosofen’ genoemd, en leefden in de vijfde en vierde eeuw voor onze jaartelling. Het eerste deel is hier.]

Reductionisme en materialisme

Tot in de negentiende eeuw was men er nog van overtuigd dat de filosofie pas ten tijde van Socrates tot wasdom was gekomen, maar tegenwoordig worden de natuurfilosofen beschouwd als degenen die het werkelijke fundament legden voor het westerse denken.

Deel:
Portret van een filosoof (Afrodisias)

De voorsocratici (8): Anaxagoras en Parmenides

23 februari 2021

[In deze serie behandelen we de belangrijkste voorsocratische filosofen. Deze eerste Griekse filosofen worden ook wel ‘de natuurfilosofen’ genoemd, en leefden in de vijfde en vierde eeuw voor onze jaartelling. Het eerste deel is hier.]

Alles zit in alles

We gaan nu drie filosofieën behandelen die probeerden het probleem van Parmenides op te lossen. Parmenides stelde: hoe kan verandering plaatsvinden in een wereld waarin iets niet zomaar kan veranderen in iets anders?

Deel:
Categoriën: Griekenland
Parmenides (Museum van Velia)

De voorsocratici (6): Parmenides

21 februari 2021

[In deze serie behandelen we de belangrijkste voorsocratische filosofen. Deze eerste Griekse filosofen worden ook wel ‘de natuurfilosofen’ genoemd, en leefden in de vijfde en vierde eeuw voor onze jaartelling. Het eerste deel is hier.]

Het zijn kan niet veranderen

Even een waarschuwing: we zijn nu toegekomen aan misschien wel het moeilijkste hoofdstukje van dit boek over de filosofie van de oudheid. We gaan proberen te begrijpen wat metafysica is, en wat transcendente metafysica is. Veel mensen worden al gillend gek als ze die woorden horen. Misschien niet voor niets. Maar we gaan proberen het te begrijpen.

Deel:
Categoriën: Griekenland, Italië
Pythagoras (Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis, Brussel)

De voorsocratici (2): Pythagoras

17 februari 2021

[In deze serie behandelen we de belangrijkste voorsocratische filosofen. Deze eerste Griekse filosofen worden ook wel ‘de natuurfilosofen’ genoemd, en leefden in de vijfde en vierde eeuw voor onze jaartelling. Het eerste deel is hier.]

Wie was Pythagoras?

Pythagoras. We kennen hem allemaal nog wel van zijn welbekende stelling. Voor wie hem even vergeten was: met Pyth zijn stelling kunnen we de lengte van de zijden van een rechthoekige driehoek berekenen. Op basis van de lengte van twee zijden, berekent zijn stelling de lengte van zijde nummer drie. Best handig in bijvoorbeeld de bouwkunde. Maar wie was deze man?

Deel:
Categoriën: Griekenland, Italië
Een antieke filosoof (Museum van Epidaurus)

De voorsocratici (1): Xenophanes

16 februari 2021

[In deze serie behandelen we de belangrijkste voorsocratische filosofen. Deze eerste Griekse filosofen worden ook wel ‘de natuurfilosofen’ genoemd, en leefden in de vijfde en vierde eeuw voor onze jaartelling.]

Xenophanes: de eerste empirist

Als mensen worden geconfronteerd met verschillende soorten geloven en gebruiken, ligt het voor de hand dat zij stil gaan staan bij het nut van en de redenen achter die gebruiken. De eerste filosofen waren dan ook vaak reizigers: vluchtelingen en rondtrekkende handelaars, die veel van de toenmalige wereld hadden gezien.

Deel:
Categoriën: Griekenland