Een re-enactor in de rol van een Romeinse slavin.

Een nieuw boek over Romeinse kleding

4 februari 2021

Even een kort stukje. Ik heb het weleens uitgezocht aan de hand van de vragen die ik zoal krijg: van alle mensen die de Oudheid uitleggen, gelden musea en re-enactors als het betrouwbaarst. Dat is ook logisch. Musea zijn nu eenmaal in voorlichting gespecialiseerd en hebben educatieve medewerkers; ze weten wat ze doen. Re-enactors doen hun werk uit liefde voor de Oudheid en hebben geen secundaire belangen. Dat maakt ze op voorhand geloofwaardiger.

Een re-enactor wil dat zijn of haar kit in orde is. Niet alleen omdat zo iemand niet voor schut wil staan, maar het dient ook een educatief doel, zoals die mevrouw die al jaren bezig is om de kleren van de Dame van Simpelveld zo perfect mogelijk na te maken. Ik weet dat haar gouden sieraden nogal ingewikkeld zijn, maar stel je eens voor hoe het is om zo iemand in een museum uitleg te horen geven!

Deel:
Categoriën: Algemeen, Boek
Het werpen van plumbata

Plumbata: de dartpijl van het Late Romeinse Rijk

3 december 2020

One-hunderd-and-Eeeeeeeightyyyyy! Bij deze kreet veren doorgaans tienduizenden Nederlanders op van hun stoel, als nationale helden zoals Raymond van Barneveld of Co Stompé, hun pijltje virtuoos tussen duim en wijsvinger geklemd, weer eens een perfecte score hebben gegooid.

Mag ik de lezer nu meenemen naar een ander scenario – nog steeds een grote groep mensen, nog steeds veel lawaai, nog steeds een gespannen sfeer. Maar in plaats van fors gebouwde sporters zien we goed bewapende legionairs, en in plaats van een klein pijltje tussen duim en wijsvinger werpen zij uit alle macht een uit de kluiten gewassen pijl naar de vijand, die, naar ik u kan verzekeren, dit minder op prijs stelt dan de mensenmassa in het vaderlands café.

Deel:
Romeinenfestival 2012 (Nijmegen)

De onverwoestbare reputatie van re-enactment

18 november 2020

Er zijn allerlei instellingen en organisaties die de Oudheid uitleggen: musea, verenigingen, gymnasia, archeologische werkgroepen. Maar het meest geliefd zijn vermoedelijk de re-enactment-groepen.

Een eerste, te eenvoudige definitie van re-enactment zou kunnen luiden dat het gaat om vrijwilligers die een historisch kostuum aantrekken om te demonstreren hoe dingen in het verleden gingen. Zo spelen re-enactors huwelijks- en uitvaartplechtigheden na, maar zijn er ook vechtende gladiatoren en exercerende soldaten. Ik ken een smid en een pottenbakker, ik ken iemand die de Dame van Simpelveld op haar repertoire heeft en ik ken iemand die zich weleens verkleedt als senator.

Deel:

Reconstructie van kleding

13 november 2020

Het is alweer een tijdje geleden dat ik aankondigde dat we filmpjes wilden gaan maken om uit te leggen hoe oudheidkundigen weten wat ze weten. Dat bleek makkelijker gezegd dan gedaan, maar het project vordert, dankzij de jonge filmmakers van Second Sun, wel degelijk. Langzaam maar zeker, met de nadruk op dat laatste. Er is al een filmpje online over de Lachmann-methode, waarmee classici vaststellen wat de inhoud was van antieke teksten, ook al zijn die overgeleverd in manuscripten vol schrijffouten. Ook is er een filmpje online over de uitspraak van het Latijn. Als je weet hoe die taal heeft geklonken, “werken” antieke gedichten beter.

Hoewel het dus allemaal wat langer duurt dan voorzien, denk ik dat het belangrijk is dit soort dingen uit te leggen. Als mensen eenmaal sceptisch zijn geworden over de Oudheid is het lastig ze nog terug te winnen. Je kunt dan praten als Brugman om te tonen dat de wetenschappelijke methode werkelijk de meest redelijke is, maar critici zullen dan toch vooral hun scepsis gaan projecteren op de methode, zodat de wetenschapscommunicator precies het tegengestelde bereikt van wat hij beoogt. De uitleg van de methode moet er zijn vóór mensen vraagtekens plaatsen. Voorlichting die niet proactief is, is nogal eens te laat.

Deel: