Romeinse villa aan zee; wandschildering uit Stabiae

De laatste dagen van Plinius de Oudere

20 juli 2021

Laten we eerlijk zijn: archeologen zéggen dat ze heel goed zonder teksten kunnen – zeker Lewis Binford was op dit punt vrij expliciet – maar in de praktijk vinden ze het altijd leuk als ze iets vinden waarop een tekst valt los te laten. Nederlandse en Vlaamse archeologen zijn in dit opzicht overigens vrij gematigd. Toen ze onlangs bij Valkenburg (ZH) een Romeinse legioenskamp vonden, hadden ze kunnen roeptoeteren dat ze de plek hadden opgegraven waarvandaan Caligula zijn legionairs naar het strand had laten marcheren om schelpen te zoeken, maar voor zover ik weet hebben ze die claim, die niet eens zó gek zou zijn, niet gedaan. Elders gaan echter alle remmen los.

Dat is anders in Israël, waar archeologen elke vondst met de Bijbel in verband brengen, of in Italië, waar ze een algemeen principe hanteren dat er alleen maar dingen in de grond zitten die ook staan vermeld in geschreven bronnen. Twee voorbeelden daarvan hebben te maken met de Romeinse admiraal en encyclopedist Plinius de Oudere, wiens schedel zou zijn gevonden terwijl ook een van zijn manschappen zou zijn opgegraven. De vondsten hebben echter evenveel te maken met Plinius als sokken met computers, of kunst met Marc Chagall, of een boek met een stoomlocomotief.

Deel:

Ganzen uit Vlaanderen

9 december 2020

De Romeinse auteur Plinius de Oudere moet een bijzondere man zijn geweest: officier, bestuurder, encyclopedist en nieuwsgierig Aagje – hij overleed toen hij zich te dicht bij de uitbarstende Vesuvius waagde. De door hem vervaardigde encyclopedie, de Natuurlijke Historie, verraadt niet alleen iemand die graag toont dat alle kennis die de Grieken hebben opgedaan ook die van de Romeinen is, maar ook iemand die in alles wel iets bijzonders kan herkennen. Hij ziet ook de humor van veel dingen, zoals van de ganzen van de Morini, een volk dat leefde in het (Frans-)Vlaamse kustgebied.

Deel: