Dobbeltoren (Rheinisches Landesmuseum, Bonn)

Teerlingen werpen

16 juli 2021

Vorig jaar publiceerde Vincent Hunink zijn vertaling van de boeken 13 en 14 van Martialis, Feest in het oude Rome, waarvoor ik de beeldredactie verzorgde. In deze boeken wijdt de dichter gedichtjes aan allerlei hapjes en cadeautjes zoals de Romeinen die aan elkaar gaven tijdens het feest van Saturnus. Een van de gedichtjes was gewijd aan een turricula, een “torentje”. Dat was een instrument waarmee mensen eerlijk konden dobbelen. In het gedichtjes is de dobbeltoren aan het woord.

Een slinkse hand gooit kootjes graag zoals hij zelf heeft voorgekookt. Maar lukt dat metterdaad met mij? Dan heeft hij puur geluk.

Deel:
Categoriën: Romeinse Keizerrijk

Wereldboekendag in het Latijn

23 april 2021

Gaudes carminibus; carmina possumus donare et pretium dicere muneri. Jij houdt van een gedicht en een gedicht kan ik geven en ook de waarde van zo’n geschenk ken ik. (Horatius, Oden IV.8.11-12 – Schrijvers)

At tu Romano lepidos sale tinge libellos: adgnoscat mores vita legatque suos. Jij moet als dichter van Rome je boeken met geestigheid kruiden opdat het leven zichzelf leest en al lezend herkent. (Martialis, Epigrammen VIII.3.19-20 – Van Dooren)

Deel:
Categoriën: Boek
Gezichtsloos in een drom van gezichtslozen

Arm en straatarm in het antieke Rome (1)

28 februari 2021

Keizer Augustus was er trots op dat hij Rome als een stad van marmer achterliet. Met zijn intensieve bouwprogramma’s had hij ervoor gezorgd dat de ‘hoofdstad van de wereld’ (caput mundi) zich kon spiegelen aan steden als Alexandrië, Efese en Antiochië. Sindsdien zijn luxe en decadentie onlosmakelijk verbonden aan de hoofdstad van het Romeinse Rijk. Er is veel bekend over het leven van de elite. Maar wat zien we als we verder kijken dan de marmeren façade? Hoe zag het leven van eenvoudige lieden eruit?

Twee problemen dienen zich aan:

Deel:
Categoriën: Romeinse Keizerrijk

De ‘omvolking’ van Rome

14 januari 2021

Naar aanleiding van de cijfers omtrent de herkomst van de Belgische bevolking, die het Bureau voor statistiek bekend maakte, vond onder meer de extreem rechtse politicus Tom Van Grieken het nodig wat te tweeten over omvolking en het gevaar ervan voor onze Vlaamse cultuur. Over wat gaat het? De recentste cijfers tonen aan dat 23,4% van de Vlaamse bevolking zelf van buitenlandse origine is of een ouder van buitenlandse herkomst heeft. In Antwerpen loopt dat cijfer op tot 52,6%, in Brussel zelfs tot 74,3%. Het is onze twitteraar daarbij klaarblijkelijk ontgaan dat Antwerpen de moederstad is van een wereldhaven en Brussel van het Europees parlement en nog wat andere internationale instellingen en bedrijven.

Migratie is bovendien van alle tijden. Tijdens mijn studies maakte ik in 1982 mijn licentieverhandeling over de kleine man bij Martialis. Deze Romeinse spotdichter van de 1ste eeuw n.C. was een scherpe observator van de samenleving in Rome. Ik moest er onmiddellijk aan denken. De Romeinse maatschappij bezat zeker een erg open karakter, zoveel is duidelijk. Zij nam talrijke vreemdelinge[n uit zowel de oostelijke als de westelijke provincies als volwaardige burgers op.

Deel:
Categoriën: Romeinse Keizerrijk