Plato (Capitolijnse Musea Rome)

Plato 9: utopie in praktijk

30 maart 2021

[Een korte serie over Plato: Plato wordt als filosoof vooral gekend om zijn leer van de ‘vormen’, de naar hem vernoemde relaties zonder seks, en zijn ideale filosofenstaat. Dit is jammer, want Plato’s filosofie gaat zoveel breder en dieper dan dat. In deze zestiendelige reeks bespreken we alle aspecten van zijn filosofie, ook en met name zijn politieke kritieken en psychologie. Het eerste deel is hier.] 

Plato’s ideale staat kent geen dik wetboek. Als de hierboven beschreven algemene regels worden opgevolgd, zijn er verder niet zo veel wetten nodig. In de perfecte harmonie kent ieder zijn plaats, en daarom valt ook alles op zijn plaats. Aanvullende wetten zijn maar kunstgrepen om onvolkomenheden in het systeem te compenseren. Hij zou dan ook met een meewarige blik hebben gekeken naar onze wetboeken met hun eindeloze regelingen op detailniveau en evenzovele uitzonderingen.

Deel:
Categoriën: Griekenland
Plato (Glyptothek, München)

Plato 2: Plato’s politieke indeling

23 maart 2021

[Een korte serie over Plato: Plato wordt als filosoof vooral gekend om zijn leer van de ‘vormen’, de naar hem vernoemde relaties zonder seks, en zijn ideale filosofenstaat. Dit is jammer, want Plato’s filosofie gaat zoveel breder en dieper dan dat. In deze zestiendelige reeks bespreken we alle aspecten van zijn filosofie, ook en met name zijn politieke kritieken en psychologie. Het eerste deel is hier.] 

In Plato’s tijd was de Atheense politiek uiterst instabiel geworden. Daarbij kende Griekenland nog steeds geen politieke eenheid. Bovendien hadden de afzonderlijke stadstaten van het toenmalige Griekenland onderling sterk afwijkende politieke systemen, waarin de macht op verschillende manieren verdeeld was. Plato hield zich in zijn werk echter niet bezig met dagelijkse politieke zaken. Hij wendde zich tot de politieke filosofie.

Deel:
Categoriën: Griekenland
Plato (Capitolijnse Musea, Rome)

Cicero 4: de deugd

11 januari 2021

[Tijdens het Hellenisme ontstonden nieuwe filosofische scholen, naast de al gevestigde scholen van de Platoonse Academie, en de Peripatetische school van de volgelingen van Aristoteles. In deze serie behandelen we deze filosofische stromingen, en bekijken we hoe de filosofen zich tot elkaar verhielden. In deze reeks van vijf afleveringen: Cicero. Het eerste deel is hier.]

Voor zijn beschrijving van de deugd grijpt Cicero terug op Plato.

Deel:
Portret van een filosoof (Archeologisch Museum van Thessaloniki)

Hedonisme 2: Aristippos’ idee van vrijheid

18 december 2020

[Tijdens het Hellenisme ontstonden nieuwe filosofische scholen, naast de al gevestigde scholen van de Platoonse Academie, en de Peripatetische school van de volgelingen van Aristoteles. In deze serie behandelen we deze filosofische stromingen, en bekijken we hoe de filosofen zich tot elkaar verhielden. In deze tweede reeks van vijf afleveringen: de Hedonisten. Het eerste deel is hier.]

Geld stinkt niet

Aristippos gebruikte zijn spitsvondigheden en wijsheden om geld te verdienen en genotvolle ervaringen op te doen. Dit werd hem door andere volgelingen van Socrates hoogst kwalijk genomen. Socrates zette zich immers af tegen de sofisten, met het verwijt dat ze zich lieten leiden door geld in plaats van wijsheid.

Deel:
Categoriën: Hellenisme