Egypte in Antwerpen, of: de Levende Zon der Belgen

De Egyptische tempel in de Antwerpse dierentuin
10 september 2021

Een kleine maand geleden was ik in Antwerpen, waar ik al jaren de dierentuin eens wilde bezoeken. Verschillende gebouwen zijn, zoals een park van een ruime eeuw oud betaamt, gebouwd in historische stijl. De ingang van het reptielenhuis/aquarium lijkt op een Romeins tempeltje, er is een café in Louis XVI-stijl en ik zag een okapi komen uit een gebouw in Moorse stijl. Het leukst is echter de Egyptische tempel die Charles Servais in 1856 ontwierp en die u hierboven ziet.

Zoals alle Nachleben is ook in Antwerpen de inspiratie oppervlakkig en niet  wezenlijk. Ze beperkt zich tot een façade. Het eigenlijke gebouw is niet uit Egyptische steen opgetrokken en heeft zelfs de structuur van een Romeinse basilica. Dat maakt natuurlijk niet uit: het oog wil ook wat en het oogt uitstekend. De ontwerper van de schilderingen, de oriëntalist L. Delguer, baseerde zich dan ook op tekeningen van de Duitse egyptoloog Richard Lepsius.

Hiërogliefen

Hieronder vindt u de naam van de farao die de Zoo van Antwerpen bouwde. Hiërogliefen zijn complex maar in een cartouche gebruikten de Egyptenaren slechts een beperkt aantal tekens. U kunt ze online overal vinden (zoals hier) en u komt er wel uit.

Koninklijke naam

En hier vindt u zijn titulatuur. Die is misschien iets lastiger. Van boven naar onder: de zonneschijf, het teken voor leven (anch), een neohiëroglief dat de Belgische leeuw voorstelt en tot slot een determinatief voor “vreemd land”. Kortom, opgemelde farao is de levende zon der Belgen.

De levende zon der Belgen

Droit divin

Tot slot nog even dit plaatje. Er zijn allerlei Egyptische afbeeldingen van vorsten die iets presenteren aan deze of gene godheid. Op de Egyptische tempel in Antwerpen zien we een vorst die een mini-dierentuin aanbiedt die de grote dierentuin representeert. In de negentiende eeuw keek niemand ervan op als een vorst zich legitimeerde door dienstbaarheid aan het Hogere.

Een klassiek droit divin was het niet meer, maar toch, bij mij wringt het een beetje. De regering is immers de eerste dienaar van het volk. Maar ja, dan zouden we die mooie godin moeten vervangen door die neohiëroglief, en dat is ook weer zo wat.

Een dierentuin, niet voor het volk maar voor een godheid
Deel dit blog:
Hunebed van de dag: D5 (Zeijen)

Ik zou de waarheid geweld aandoen als ik schreef dat hunebed D5, het op zes na noordelijkste hunebed in Nederland, Read more

Skythen in een gebied zonder landkaarten

Een dezer dagen neemt Jean Bourgeois afscheid van de Gentse universiteit. Hij is in Nederland niet zo bekend, maar hij Read more

De Bergrede (8): het zout der aarde

Een nieuwe zondag, een nieuw stukje over de Bergrede, en wel over de regels die volgen op het stukje van Read more

Het Ur der Chaldeeën

Van alle steden uit het oude Nabije Oosten zal “het Ur der Chaldeeën” na Babylon wel het bekendste zijn. Volgens Read more


Categoriën: Egypte